EUSKAL HERRIKO AZOKA DIGITALA

EKOIZLEA - PIKUNIETA

Joserra Arrieta

ANTZUOLA, GI

1986an jarri zen abian proiektu hau. Besteak beste, helburuak bi ziren: taldean bizitzea eta baserrian eta baserritik bizitzea. Badira urte batzuk bigarren helburua bete zela: baserrian eta baserritik bizi gara. Halere, urteen poderioz, ezinbestean, helburuak aldatu egin dira, eta orduan taldean bizitzeari utzi egin genion.

Gure baserriaren oinarria ardiak dira; artzainak gara eta ardiekin egindako lanetik bizi gara. Artaldea txikia dugu, 160 buru, eta esan dezakegu artaldea gure neurrira egina dagoela; gure beharretara eta ahalmenetara doituta, alegia. Izan ere, gazta garaian ez bagaude, gu bostok egoten gara; baina beti etortzen da baten bat laguntzera, ikastera, egun batzuk pasatzera... batik bat, wwoof saretik.
Era ekologikoan egiten dugu lan. Hortaz, gure produktuak ekologikoak dira: gazta eta arkumeak. Azalpen luzea eskatzen du, baina hemen lau puntutan laburbilduko dugu lan egiteko gure modua:
Ardiek jaten duten guztiak ekologikoa (ziurtagiriduna) izan behar du
Ardiaren izaera errespetatu: taldean bizi, aire librean. Adarrak moztu ez.
Artegian: Ez dugu parrillarik erabiltzen Ardiak ez dira itxita egoten. Aukera izan behar dute beti, nahi izanez gero, kanpora joateko.
Osasuna: Gurean prebentzioa eta behaketa dira garrantzitsuenak. Funtsezkoa da ardien jarraipena egitea eta balizko arazoei aurre egitea. Horrek diziplina eskatzen du. Halere, esan behar da ardi latxa oso zaildua dela eta lekura ondo egokitzen dena; bere erritmoa errespetatuz gero, oso gutxitan gaixotzen dela.
Etxeko ardiek emaniko esnez soilik egiten dugu gazta. Aldi berean artzainak eta gaztagileak gara. Hori dela eta, besteak beste, dugu artalde txikia, ardiak eta gaztak behar bezala zaintzeko.
Gatzagia da esnea mamituko duena, eta Hego Euskal Herriko artzainen artean ohikoena arkume-gatzagia erabiltzea bada ere –guk ere erabili izan dugu–, orain dela bizpahiru urte erabaki genuen txahal-gatzagiaerabiltzea. Izan ere, azken horrek sustatzen ditu goxotasuna eta guritasuna, eta hori da, hain zuzen eregure gaztetan bilatzen duguna, izan ditzala gaztak zapore eta usain sorta aberatsa.
Gatza ere ezinbestekoa da gazta egiteko. Gazta ekologikoa egiteak gatz berezia eskatzen digu, ahalik eta naturalena. Horrez gain, aberatsa den gatza bilatzen dugu. Horregatik erabiltzen dugu Guerandeko (Bretainia) gatza, magnesioan eta bestelako mineraletan aberatsa delako, baita oligoelementuetan ere.
Azken urteotan animatu egin gara betiko gaztaz gain –HARRIXE–, beste gazta mota batzuk ere egitera. Lehendabiziko arrazoia, eta ia bakarra, izan da beste horiek ere oso gustuko ditugula.
Harrixe
Gure betiko errezeta jarraituta egiten dugun gazta prentsatuak HARRIXE du izena. Bi tamainetako HARRIXEk egiten ditugu, batzuk kilo eta erdikoak eta bestetzuk handiak, bospasei kilokoak.
Gure gaztaren itxurak, askotan, harritzen du jendea, zuria ez delako. Baina, zer alde dago bata eta bestearen artean? Ezberdintasun bakarra da gure gazta ez dugula urez garbitzen, eskuila lehorrez igurzten baizik.
Horrez gainera, azalak itxura hori izateko, ontze-kamaran lan handiagoa egin behar dugu, gehiago zaindu behar baititugu gaztak. Ontze-kamaran hezetasun handiagoa izaten dugu, eta azala umel izateak gaztaren barruko hezetasuna gordetzen du eta gazta koipetsua sortu.
Gure belardiak ez dira ereindakoak, naturalak baizik. Horretaz gain, basoan eta mendian larratzen dira ardiak. Gure ustez, ardiek jaten dutenak zapore berezia ematen dio gaztari. Gazta bat definitzea zaila da, baina ausartzen gara esatera gureak halako belar ondu zera bat duela. Zapore garatua du, koipetsua, ez da gazia, ez da mikatza. Ahoa hartzen dizu, edo hori da gure asmoa, behinik behin; nahiz eta beti lortu ez.

ESNEKIAK
Previous
Next
Scroll to Top